Tổng hợp 60+ cấu trúc ngữ pháp HSK 4 theo giáo trình chuẩn 2026 (Có file tải miễn phí)

Loại câu

Cấu trúc

Công thức

Ví dụ

Ý nghĩa

桌子上有一本书。

/zhuōzi shàng yǒu yì běn shū/

Trên bàn có một cuốn sách.

他在教室里。

/tā zài jiàoshì lǐ/

Anh ấy ở trong lớp học.

图书馆对面是食堂。

/túshūguǎn duìmiàn shì shítáng/

Đối diện thư viện là căng tin.

请把这本书放到书架上。

/qǐng bǎ zhè běn shū fàng dào shūjià shàng/

Làm ơn đặt cuốn sách này lên giá.

他把车开进了车库。

/tā bǎ chē kāi jìn le chēkù/

Anh ấy lái xe vào gara.

别把我当成小孩子。

/bié bǎ wǒ dàng chéng xiǎoháizi/

Đừng coi tôi như trẻ con.

我已经把作业做完了。

/wǒ yǐjīng bǎ zuòyè zuò wán le/

Tôi đã làm xong bài tập rồi.

他把房间收拾得很干净。

/tā bǎ fángjiān shōushi de hěn gānjìng/

Anh ấy dọn phòng rất sạch sẽ.

我的手机被弟弟摔坏了。

/wǒ de shǒujī bèi dìdi shuāi huài le/

Điện thoại của tôi bị em trai làm rơi vỡ.

窗户被打破了。

/chuānghu bèi dǎpò le/

Cửa sổ bị vỡ.

蛋糕让小猫吃了。

/dàngāo ràng xiǎomāo chī le/

Bánh bị mèo con ăn mất rồi.

Các từ dùng thay thế 被 trong khẩu ngữ. 

让/叫 có thể mang nghĩa sai khiến hoặc bị động; 给 mang tính thân mật.

Loại bổ ngữ

Cấu trúc

Công thức

Ví dụ

Ý nghĩa

这个箱子我一个人拿得动。

/zhège xiāngzi wǒ yí gè rén ná de dòng/

Vali này một mình tôi xách được.

这里太吵，我听不见。

/zhèlǐ tài chǎo, wǒ tīng bù jiàn/

Ở đây ồn quá, tôi không thể nghe thấy.

你能拿得动这个箱子吗？

/nǐ néng ná de dòng zhège xiāngzi ma/

Bạn có xách nổi vali này không?

你走上来吧，我在二楼。

/nǐ zǒu shàng lái ba, wǒ zài èr lóu/

Anh đi lên đây đi, tôi ở tầng hai.

气球飘上去了。

/qìqiú piāo shàng qù le/

Quả bóng bay lên cao rồi.

请坐下来。

/qǐng zuò xià lái/

Mời ngồi xuống.

你走下去就知道了。

/nǐ zǒu xià qù jiù zhīdào le/

Đi xuống dưới thì sẽ biết.

外面冷，进来吧。

/wàimiàn lěng, jìn lái ba/

Ngoài trời lạnh, vào đây đi.

他把车开进去了。

/tā bǎ chē kāi jìn qù le/

Anh ấy lái xe vào trong rồi.

从房间里出来。

/cóng fángjiān lǐ chū lái/

Ra ngoài từ trong phòng.

请出去！

/qǐng chū qù/

Mời ra ngoài!

明天我就飞回来。

/míngtiān wǒ jiù fēi huí lái/

Ngày mai tôi bay về.

你回去工作吧。

/nǐ huí qù gōngzuò ba/

Anh quay về làm việc đi.

你走过来我看看。

/nǐ zǒu guò lái wǒ kànkan/

Lại đây tôi xem nào.

他跑过去了。

/tā pǎo guò qù le/

Anh ấy chạy qua đó rồi.

大家站起来。

/dàjiā zhàn qǐ lái/

Mọi người đứng dậy.

我想不起来他的名字了。

/wǒ xiǎng bù qǐ lái tā de míngzi le/

Tôi không nhớ ra tên anh ấy nữa.

起来 (qǐ lái): diễn tả quá trình nhớ lại từ trong trí nhớ, nhấn mạnh việc hồi tưởng dần dần (có thể thành công hoặc không).

出来 (chū lái): diễn tả kết quả nhận ra/phân biệt được sau khi suy nghĩ, nhấn mạnh việc “lộ ra” đáp án hoặc nhận thức cuối cùng 

我希望他坚持下来。

/wǒ xīwàng tā jiānchí xià lái/

Tôi hy vọng anh ấy kiên trì đến cùng.

下来 (xià lái): nhấn mạnh việc duy trì và đi đến hoàn thành một giai đoạn hoặc toàn bộ quá trình (kết quả là “đã làm được đến cuối”).

下去 (xià qù): nhấn mạnh sự tiếp tục hành động về phía trước, chưa chắc đã hoàn thành, chỉ thể hiện việc “tiếp tục duy trì” 

Nhóm câu phức

Cấu trúc

Công thức

Ví dụ

Ý nghĩa

Nguyên nhân - kết quả

因为下雨，所以我们没去公园。

/yīnwèi xiàyǔ, suǒyǐ wǒmen méi qù gōngyuán/

Vì trời mưa nên chúng tôi không đi công viên.

Liên kết nguyên nhân và kết quả. Phổ biến nhất, dùng cả nói và viết.

由于堵车，因此他迟到了。

/yóuyú dǔchē, yīncǐ tā chídào le/

Do tắc đường nên anh ấy đến muộn.

Liên kết nguyên nhân và kết quả. Trang trọng, thường dùng trong văn viết hoặc tình huống nghiêm túc.

他努力工作，因而得到了奖励。

/tā nǔlì gōngzuò, yīn’ér dédào le jiǎnglì/

Anh ấy làm việc chăm chỉ nên được thưởng.

Liên từ nối vế kết quả phát sinh từ hành động hoặc sự việc trước đó.

提高效率，从而增加收入。

/tígāo xiàolǜ, cóng’ér zēngjiā shōurù/

Nâng cao hiệu suất, từ đó tăng thu nhập.

Liên kết vế hành động (phương thức) với vế kết quả trực tiếp đạt được nhờ hành động đó.

既然你病了，就好好休息吧。

/jìrán nǐ bìng le, jiù hǎohǎo xiūxi ba/

Đã ốm thì hãy nghỉ ngơi.

Dựa vào một sự thật đã xảy ra hoặc điều kiện đã biết, từ đó đưa ra lời khuyên, kết luận hoặc quyết định.

Giả thiết - điều kiện

如果明天不下雨，我就去。

/rúguǒ míngtiān bù xiàyǔ, wǒ jiù qù/

Nếu mai không mưa, tôi sẽ đi.

Phổ biến, dùng cho giả thiết có thể xảy ra.

要是你不来，他就不去了。

/yàoshi nǐ bù lái, tā jiù bù qù le/

Nếu bạn không đến, anh ấy không đi.

Tương tự 如果...就..., nhưng mang tính khẩu ngữ, thân mật hơn.

假如我有钱，我就去旅游。

/jiǎrú wǒ yǒu qián, wǒ jiù qù lǚyóu/

Nếu tôi có tiền, tôi sẽ đi du lịch.

Trang trọng hơn 如果.

一旦下定决心，就不要放弃。

/yídàn xiàdìng juéxīn, jiù búyào fàngqì/

Một khi đã quyết tâm thì đừng bỏ cuộc.

Nhấn mạnh sự thay đổi hoặc hành động dứt khoát xảy ra ngay sau khi điều kiện được thỏa mãn.

只要你努力，就能成功。

/zhǐyào nǐ nǔlì, jiù néng chénggōng/

Chỉ cần cố gắng là sẽ thành công.

Diễn tả điều kiện đủ: Chỉ cần có điều kiện A, nhất định sẽ dẫn đến kết quả B.

只有努力，才能成功。

/zhǐyǒu nǔlì, cái néng chénggōng/

Chỉ có nỗ lực mới thành công.

Diễn tả điều kiện cần và duy nhất: Phải có điều kiện A, mới có thể có kết quả B (Thiếu A thì không có B).

除非你求我，我才帮你。

/chúfēi nǐ qiú wǒ, wǒ cái bāng nǐ/

Chỉ khi bạn cầu xin tôi mới giúp.

Đưa ra một điều kiện bắt buộc (vế 1); nếu điều kiện đó không xảy ra, sẽ dẫn đến kết quả xấu/ngược lại (vế 2).

除非你去，否则我不去。

/chúfēi nǐ qù, fǒuzé wǒ bù qù/

Trừ khi bạn đi, không thì tôi không đi.

Đưa ra một điều kiện bắt buộc (vế 1); nếu điều kiện đó không xảy ra, sẽ dẫn đến kết quả xấu/ngược lại (vế 2).

Nhượng bộ - đối lập

虽然汉语很难，但是我很喜欢。

/suīrán hànyǔ hěn nán, dànshì wǒ hěn xǐhuan/

Dù khó nhưng tôi thích.

Liên kết hai vế có nội dung trái ngược với nhau (sự thật đã xảy ra).

尽管下雨，他还是来了。

/jǐnguǎn xiàyǔ, tā háishì lái le/

Dù mưa nhưng anh ấy vẫn đến.

Nhấn mạnh kết quả vẫn xảy ra (không thay đổi) dù có trở ngại, khó khăn (sự thật đã xảy ra).

即使你不说，我也知道。

/jíshǐ nǐ bù shuō, wǒ yě zhīdào/

Dù bạn không nói tôi cũng biết.

Diễn tả giả định (điều chưa xảy ra) nhưng vẫn cho ra một kết quả không thay đổi.

就算你不去，我也要去。

/jiùsuàn nǐ bù qù, wǒ yě yào qù/

Dù bạn không đi tôi vẫn đi.

Diễn tả một giả định (thường chưa xảy ra), nhưng dù điều kiện đó có xảy ra hay không thì kết quả ở vế sau vẫn không thay đổi. 

Mang sắc thái khẩu ngữ, nhấn mạnh sự kiên quyết hoặc thái độ không bị ảnh hưởng.

哪怕一分钱，也很重要。

/nǎpà yì fēn qián, yě hěn zhòngyào/

Dù 1 đồng cũng quan trọng.

Giả định chưa xảy ra nhưng kết quả vẫn không thay đổi (khẩu ngữ).

不管天气如何，他都跑步。

/bùguǎn tiānqì rúhé, tā dōu pǎobù/

Dù thời tiết thế nào cũng chạy.

Nhấn mạnh điều kiện cực nhỏ/cực đoan nhưng kết quả vẫn giữ nguyên.

无论你怎么说，我都不信。

/wúlùn nǐ zěnme shuō, wǒ dōu bù xìn/

Dù bạn nói gì tôi cũng không tin.

Song song - tăng tiến

我一边吃饭，一边看电视。

/wǒ yìbiān chīfàn, yìbiān kàn diànshì/

Vừa ăn vừa xem TV.

她又聪明又漂亮。

/tā yòu cōngmíng yòu piàoliang/

Cô ấy vừa thông minh vừa xinh.

他既会英语，也会法语。

/tā jì huì yīngyǔ, yě huì fǎyǔ/

Anh ấy vừa biết tiếng Anh vừa biết tiếng Pháp.

他不但聪明，而且努力。

/tā bùdàn cōngmíng, érqiě nǔlì/

Không những thông minh mà còn chăm chỉ.

他不仅会英语，还会法语。

/tā bùjǐn huì yīngyǔ, hái huì fǎyǔ/

Không chỉ biết tiếng Anh mà còn biết tiếng Pháp.

Lựa chọn - so sánh

或者你去，或者他去。

/huòzhě nǐ qù, huòzhě tā qù/

Hoặc bạn đi hoặc anh ấy đi.

要么现在走，要么等一小时。

/yàome xiànzài zǒu, yàome děng yì xiǎoshí/

Hoặc đi ngay hoặc đợi một tiếng.

这不是我的，而是他的。

/zhè bú shì wǒ de, ér shì tā de/

Không phải của tôi mà là của anh ấy.

他不是在教室，就是在宿舍。

/tā bú shì zài jiàoshì, jiù shì zài sùshè/

Không ở lớp thì ở ký túc xá.

与其坐着等，不如现在出发。

/yǔqí zuòzhe děng, bùrú xiànzài chūfā/

Thay vì ngồi đợi, chi bằng xuất phát ngay.

我宁可饿着，也不吃这药。

/wǒ nìngkě èzhe, yě bù chī zhè yào/

Thà đói cũng không uống thuốc.

Mục đích - thời gian

他拼命工作，为的是多赚钱。

/tā pīnmìng gōngzuò, wèi de shì duō zhuàn qián/

Làm việc chăm chỉ để kiếm nhiều tiền.

留电话以便联系。

/liú diànhuà yǐbiàn liánxì/

Để lại số để tiện liên lạc.

先洗手，然后吃饭。

/xiān xǐshǒu, ránhòu chīfàn/

Rửa tay rồi ăn cơm.

毕业以后去中国。

/bìyè yǐhòu qù Zhōngguó/

Sau khi tốt nghiệp thì đi Trung Quốc.

睡觉之前别喝咖啡。

/shuìjiào zhīqián bié hē kāfēi/

Trước khi ngủ đừng uống cà phê.

生病的时候他照顾我。

/shēngbìng de shíhou tā zhàogù wǒ/

Khi ốm anh ấy chăm sóc tôi.

汉语越学越有意思。

/hànyǔ yuè xué yuè yǒu yìsi/

Càng học càng thú vị.

你再快，也追不上他。

/nǐ zài kuài, yě zhuī bu shàng tā/

Nhanh mấy cũng không đuổi kịp.

Đặc biệt

没有你的帮助，就没有我的成功。

/méiyǒu nǐ de bāngzhù, jiù méiyǒu wǒ de chénggōng/

Không có bạn thì không có thành công của tôi.

Cấu trúc

Cấu trúc

Công thức

Ví dụ

Ý nghĩa

在学习上，他非常努力。

/zài xuéxí shàng, tā fēicháng nǔlì/

Về phương diện học tập, anh ấy rất nỗ lực.

Diễn tả phạm vi, phương diện hoặc khía cạnh cụ thể mà hành động/đánh giá hướng đến. 

Có thể hiểu là “xét về mặt…”; trong nhiều trường hợp có thể thay bằng 在……方面 (zài…fāngmiàn) nhưng 在……上 (zài…shàng) thiên về cách nhìn/khía cạnh đánh giá.

在现有成果的基础上，继续努力。

/zài xiànyǒu chéngguǒ de jīchǔ shàng, jìxù nǔlì/

Trên cơ sở kết quả hiện có, tiếp tục nỗ lực.

在大家的帮助下，他成功了。

/zài dàjiā de bāngzhù xià, tā chénggōng le/

Dưới sự giúp đỡ của mọi người, anh ấy đã thành công.

在这种情况下，我们只能等待。

/zài zhè zhǒng qíngkuàng xià, wǒmen zhǐ néng děngdài/

Trong tình huống này, chúng tôi chỉ có thể chờ đợi.

Thường đi với các danh từ trừu tượng như:

- 情况 (qíngkuàng – tình huống)

- 条件 (tiáojiàn – điều kiện)

- 帮助 (bāngzhù – giúp đỡ)… 

để diễn tả bối cảnh buộc phải đưa ra quyết định hoặc hành động.

在讨论中，大家提出了很多建议。

/zài tǎolùn zhōng, dàjiā tíchū le hěn duō jiànyì/

Trong quá trình thảo luận, mọi người đưa ra nhiều đề xuất.

在困难中，我们学会了坚强。

/zài kùnnan zhōng, wǒmen xuéhuì le jiānqiáng/

Trong khó khăn, chúng tôi học được sự kiên cường.

在我们班中，他汉语最好。

/zài wǒmen bān zhōng, tā hànyǔ zuì hǎo/

Trong lớp chúng tôi, tiếng Trung của anh ấy tốt nhất.

在工作方面，他一直很认真。

/zài gōngzuò fāngmiàn, tā yìzhí hěn rènzhēn/

Về mặt công việc, anh ấy luôn rất nghiêm túc.

Tiêu chí

刚 (gāng)

刚才 (gāngcái)

Từ loại

Phó từ (副词)

Danh từ chỉ thời gian (时间名词)

Vị trí

Đứng trước động từ, không thể đứng đầu câu.

Làm trạng ngữ, có thể đứng đầu câu hoặc trước chủ ngữ.

Ý nghĩa

Nhấn mạnh khoảng thời gian chủ quan rất ngắn “vừa mới”.

Nhấn mạnh mốc thời điểm khách quan “vừa nãy” - đối lập với “bây giờ”.

Kết hợp với 了

Thường đi với 了 (câu có 了 ở cuối hoặc sau động từ).

Thường đi với 了 ở cuối câu (了 chỉ sự thay đổi trạng thái).

Phủ định

Dùng 不是 + 刚 (không phải vừa mới).

Dùng 刚才 + 没/不 (vừa nãy không).

Đi với từ chỉ thời gian

Có thể kết hợp: 刚来三天 (mới đến ba ngày).

Không kết hợp với từ chỉ thời gian cụ thể.

Câu sai

Câu đúng

我去刚才吃饭。

Wǒ qù gāngcái chīfàn. (Sai vị trí)

我刚去吃饭。

Wǒ gāng qù chīfàn. (Tôi vừa mới đi ăn cơm.)

他刚没来。

Tā gāng méi lái. (Sai cách phủ định)

他不是刚来。

Tā búshì gāng lái. (Anh ấy không phải vừa mới đến.)

hoặc 他刚才没来。

Tā gāngcái méi lái. (Vừa nãy anh ấy không đến.)

我刚才去吃饭了现在。

Wǒ gāngcái qù chīfàn le xiànzài. (Sai logic thời gian)

我刚才去吃饭了。

Wǒ gāngcái qù chīfàn le. (Tôi vừa nãy đã đi ăn cơm.)

Tiêu chí

往往 (wǎngwǎng)

常常 (chángcháng)

Từ loại

Phó từ (副词) - nhấn mạnh tính quy luật

Phó từ (副词) - nhấn mạnh tần suất lặp lại

Điều kiện đi kèm

Bắt buộc có điều kiện hoặc hoàn cảnh cụ thể (thường là một hoàn cảnh nào đó).

Không cần điều kiện, chỉ cần hành động xảy ra nhiều lần.

Thời gian sử dụng

Thường chỉ dùng cho sự việc đã xảy ra trong quá khứ (có tính quy luật từ kinh nghiệm).

Dùng được cho quá khứ, hiện tại và tương lai.

Tương lai / mong muốn

Không dùng trong câu mong muốn, câu tương lai.

Có thể dùng 

Phủ định

Không có dạng phủ định trực tiếp.

Phủ định: 不常 / 不常常 (không thường xuyên).

Câu sai

Câu đúng

他往往感冒。

Tā wǎngwǎng gǎnmào. (Thiếu điều kiện)

他一着凉往往感冒。

Tā yī zháoliáng wǎngwǎng gǎnmào. (Hễ bị nhiễm lạnh thì thường bị cảm.)

我往往去旅行。

Wǒ wǎngwǎng qù lǚxíng. (Câu mong muốn không dùng 往往)

我常常去旅行。

Wǒ chángcháng qù lǚxíng. (Tôi thường xuyên đi du lịch.)

明天他往往迟到。

Míngtiān tā wǎngwǎng chídào. (Không dùng 往往 cho tương lai)

明天他可能迟到。 / 他常常迟到。

Míngtiān tā kěnéng chídào. / Tā chángcháng chídào.

Tiêu chí

终于 (zhōngyú)

到底 (dàodǐ)

Từ loại

Phó từ - chuyên dùng cho kết quả sau quá trình.

Phó từ - đa nghĩa, linh hoạt hơn.

Sắc thái

Chủ quan: kết quả được mong đợi, thường là kết quả tốt hoặc có lợi.

Khách quan: kết quả cuối cùng, bất kể tốt hay xấu. Cũng dùng để nhấn mạnh trong câu hỏi (“rốt cuộc”).

Ý nghĩa nhấn mạnh

Quá trình gian nan ⇒ cuối cùng đạt được mục tiêu.

Bản chất sự việc cuối cùng được bộc lộ; hoặc dùng để truy vấn, giục giã.

Câu nghi vấn

Không dùng trong câu hỏi.

Thường dùng trong câu hỏi để nhấn mạnh (你到底去不去？).

Yêu cầu “了”

Không bắt buộc có “了” ở cuối câu.

Khi nói về kết quả cuối cùng, bắt buộc có “了” (他终于来了 / 他到底来了).

Câu sai

Câu đúng

你终于去不去？

Nǐ zhōngyú qù bù qù? (终于 không dùng trong câu hỏi)

你到底去不去？

Nǐ dàodǐ qù bù qù? (Rốt cuộc anh có đi hay không?)

敌人终于垮台了。

(Câu này vẫn đúng về mặt ngữ pháp, nhưng sắc thái hơi lạ vì “垮台” là kết quả xấu)

敌人到底垮台了。

Dírén dàodǐ kuǎtái le. (Kẻ địch cuối cùng đã sụp đổ - mang tính khách quan, trung lập hơn.)

他终于有经验，所以很快就解决了。

(Không tự nhiên, vì 终于 không mạnh về nhấn mạnh nguyên nhân)

他到底有经验，所以很快就解决了。

Tā dàodǐ yǒu jīngyàn, suǒyǐ hěn kuài jiějué le. (Dù sao anh ấy cũng có kinh nghiệm, nên giải quyết rất nhanh.)

Đáp án:

• Câu 1: 就 (jiù)
• Câu 2: 所以 (suǒyǐ)
• Câu 3: 可是 / 但是 (kěshì / dànshì)
• Câu 4: 拿不动 (ná bù dòng)
• Câu 5: 刚 (gāng)

Đáp án:

• Câu 1: A (“在这个问题上”)
• Câu 2: B (“在语法上”)
• Câu 3: A (bổ ngữ khả năng “听不见”)
• Câu 4: B (“既……又……” - phù hợp nhất cho hai tính chất cùng tồn tại)
• Câu 5: D (“即使” - giả thiết nhượng bộ)

Đáp án:

• Câu 1: 妹妹把我买的蛋糕吃了。(Mèimei bǎ wǒ mǎi de dàngāo chī le.)
• Câu 2: 我的帽子被风吹走了。(Wǒ de màozi bèi fēng chuī zǒu le.)
• Câu 3: 他一边吃饭，一边看电视。(Tā yībiān chīfàn, yībiān kàn diànshì.)
• Câu 4: 不管天气好不好，他每天坚持跑步。(Bùguǎn tiānqì hǎo bù hǎo, tā měitiān jiānchí pǎobù.)
• Câu 5: 无论你怎么说，我都不信。(Wúlùn nǐ zěnme shuō, wǒ dōu bù xìn.)